DoÄŸu Anadolu Bölgesi’nde, Malatya Ä°line baÄŸlı bir ilçe olan Arguvan, doÄŸuda Arapgir, batıda Hekimhan, kuzeyde Sivas ile DivriÄŸ ilçesi, güneyde Malatya Merkez ilçe ve Elazığ ile çevrilidir. Ä°lçe toprakları daÄŸlık ve engebeli bir arazi yapısına sahiptir. Büyük bir bölümü Sivas’ta bulunan Yama Dağı’nın uzantıları ilçe topraklarını engebelendirmektedir. Güneye doÄŸru alçalan 1.500 m. yüksekliÄŸindeki bu uzantılar ilçenin batısındaki Doyuran Tepesinde en yüksek noktasına ulaşır (1.516 m.). Bu daÄŸlar üzerinde platolar yer alır, burası zengin çayırları ile hayvan yetiÅŸtirilmesi yönünden önemlidir. Ä°lçedeki bir diÄŸer yükselti de Göldağı olup, bu dağın güney yamaçlarından Fırat Vadisine doÄŸru alçalan Söğütlü Çay vadisi Arguvan’da geniÅŸler ve Arguvan Yazısı ismini alır. Ä°lçenin en büyük düzlüğü olan bu ova tarım yönünden elveriÅŸli deÄŸildir.

Ä°lçenin doÄŸusundan geçen Fırat Nehri’nin bir bölümü ile Åžotik Çayı, Bömere deresi, Morhamam Deresi, ÇavuÅŸ Çayı ve Söğütlü Çayı yöreyi sulamaktadır.Deniz seviyesinden 1.150 m. yüksekliktedir. Ä°l merkezine 64 km. uzaklıktaki ilçenin yüzölçümü 1.037 km2 olup, 2000 Yılı Nüfus Sayım sonuçlarına göre; toplam nüfusu 10.584’tür.

İlçenin bitki örtüsü genellikle çıplaktır. Ancak, kuzey ve kuzeybatısında bozuk baltalık ve orman özelliğini yitirmiş meşe örtüsü bulunmaktadır. İlçe 2. derece deprem kuşağı bölgesindedir. Arguvan ilçe merkezi devamlı yer kayması sebebiyle iki defa değişmiştir. Yeni yerleşim yeri, eskisinin 2 km. kuzeyindedir.

İlçede karasal iklim hüküm sürmekte olup, kışlar çok soğuk ve kar yağışlı, yazlar sıcak ve kurak geçer.

İlçenin ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Yetiştirilen başlıca tarımsal ürünler, buğday, arpa, çavdar, baklagillerdir. İlçenin ekonomisinde en büyük önemi meyvecilikte kayısı ve elma yetiştiriciliği taşımaktadır. Dağlardaki yaylalarda hayvancılık yapılır.

Arguvan yöresi tarih ve arkeolojik bakımdan tam olarak incelenmemiş olmakla beraber, eski çağda yörede bir yerleşim olduğu Morhamam, İsaköy ve Karahöyük Köyleri ve civarında bulunan höyüklerden anlaşılmaktadır. Buna göre; ilk yerleşimin Tunç Çağına kadar uzandığı sanılmaktadır. Kalkolitik dönemde de burada yerleşim olmuş, bunu Hitit, Roma ve Bizans dönemleri izlemiştir.

Malazgirt Savaşı’ndan (1071) sonra DaniÅŸmentli’ler, 1178 yılında Anadolu Selçuklu Devleti, Selçukluların MoÄŸollar’a Köse Dağı Savaşı’nda yenilmesinden sonra MoÄŸolların, Anadolu Beylikleri’nin kurulmaya baÅŸladığı dönemde Karakoyunlu’ların eline geçmiÅŸtir. Yavuz Sultan Selim’in 1515 Çaldıran Savaşı’ndan sonra Osmanlı topraklarına katılmıştır.

Osmanlı döneminde Tahir Bucağı adı ile Arapgir’e baÄŸlı olan Arguvan, sonradan ilçe olarak Diyarbakır’a baÄŸlanmış 1873 yılında da Tahir adıyla Keban’a baÄŸlı bir nahiye haline getirilmiÅŸtir. Cumhuriyetin ilanıyla merkez ilçesi olarak Malatya’ya baÄŸlanmış, 1954 yılında Tahir nahiyesi merkez olmak üzere, Arguvan ismi ile Malatya iline baÄŸlı bir ilçe konumuna getirilmiÅŸtir.

İlçede günümüze gelebilen herhangi bir tarihi eser bulunmamaktadır. Yalnızca Morhamam, İsaköy ve Karahöyük köyleri yakınında höyükler bulunmaktadır.

Yorumlar (0)